Cahit Külebi

Türk şair (1917 – 1997)

Mahmut Cahit Külebi, Türk şairdir.

Mahmut Cahit Külebi, 20 Aralık 1917 tarihinde Tokat'ın Zile ilçesinde dünyaya geldi. 20 Haziran 1997'de Ankara'da hayata veda eden bu değerli şair, Türk edebiyatına kattığı özgün eserlerle akıllarda yer edindi. Halk şiirinin naif dokusunu çağdaş bir anlatımla buluşturan Külebi, şiirlerinde yurt sevgisi, insanlık ve doğanın derinliklerine dokundu. Eserlerinde, çocukluğunun ve gençlik yıllarının izlerini taşıyan Tokat ve çevresinin kültürel zenginliklerini ustalıkla yansıttı.

Gençlik yıllarında ailesiyle birlikte Erencan soyadını alan Külebi, edebiyat yolculuğuna Tokat'ta başladı. İlk ve ortaöğrenimini burada tamamladıktan sonra Sivas Lisesi'nden mezun oldu. İstanbul Yüksek Öğretmen Okulu'nun Türk Dili ve Edebiyatı bölümünü bitirdi ve bu dönemde Reşit Rahmeti Arat'ın destekleriyle Almanya ve Fransa'ya giderek dil eğitimine devam etti. Öğretmen okulunda Behçet Necatigil'le aynı sınıfta okurken, aynı zamanda Ahmet Hamdi Tanpınar'dan da ders aldı. Edebiyat dünyasına adım attığı bu yıllarda, müdürü Fuat Köprülü'nün tepkisinden çekinerek "Külebi" mahlasını kullanmaya başladı. Öğretmenlik mesleğine Antalya Lisesi'nde stajyer olarak başladı ve ardından Ankara Devlet Konservatuvarı ile Gazi Lisesi'nde edebiyat öğretmeni olarak görev yaptı. Millî Eğitim müfettişliği ve kültür müsteşarlığı gibi önemli görevlerde de bulunan Külebi, 1973 yılında kendi isteğiyle emekli oldu ve ardından 1983'e kadar Türk Dil Kurumu'nda çalışmalarını sürdürdü.

Şiir hayatına 1938 yılında "Nazmi Cahit" imzasıyla Gençlik dergisinde yayımladığı şiirlerle başladı. Ardından Varlık dergisinde de aynı imza altında eserler verdi. 1950-1954 yılları arasında çeşitli dergilerde yer alan şiirleriyle edebiyat çevrelerinde dikkat çekti. İlk şiir kitabı "Adamın Biri" 1946'da yayımlandı. İkinci kitabı "Rüzgâr"da ise Orhan Veli'nin etkilerini taşıyan serbest şiir anlayışına yöneldi. "Atatürk Kurtuluş Savaşı'nda" adlı eseri, Nevit Kodallı'nın bestelediği "Atatürk Oratoryosu"na ilham kaynağı oldu. 1940 sonrasında Türk şiirinde yaşanan yenilik hareketlerinde kendine has bir ses olarak öne çıktı.

Orhan Veli, Külebi'nin şiirleri hakkında "Şiirden her şeyi attım ama Külebi'nin şiirlerine bayılıyorum. Çünkü o halkın teşbihleriyle çok değişik bir havada yazıyor" diyerek onun sanatsal dehasını övdü. Külebi ise 1980'lerde TRT'ye verdiği bir röportajda şiir anlayışını "Benim şiirim, sanıyorum bir tür gerçekçi şiirdir; bir yönden ise yeni romantik şiir ile tepki şiirinin sentezidir" sözleriyle tanımladı. İngilizce, Fransızca dahil olmak üzere 21 dile çevrilen şiirleri, uluslararası arenada da ses getirdi.

WEB_G_KAYNAK: https://tr.wikipedia.org/wiki/Cahit_K%C3%BClebi