Fahri Korutürk

Türkiye Cumhuriyeti 6. Cumhurbaşkanı (1903–1987)

Esseyit Hasan Fahri Korutürk, 1973'ten 1980'e kadar 6. Türkiye cumhurbaşkanı olarak görev yapan Türk asker ve siyasetçidir. 1957-1960 yılları arasında Türk Deniz Kuvvetleri komutanı olarak ve 1960-1964 yılları arasında Sovyetler Birliği büyükelçisi olarak görev yapmış olan Korutürk, cumhurbaşkanlığı döneminde sağ-sol çatışması ve koalisyon sorunlarına karşı politikalar izledi.

1903 yılının 15 Ağustos’unda İstanbul’da dünyaya gelen Hasan Fahri, Osman Sabit ile Nesrin Hanım’ın oğlu olarak doğdu. Annesini küçük yaşta kaybettikten sonra hayatını, 1873‑1973 yılları arasında yaşamış üvey annesi Nuriye Korutürk’e devretti. Çocukluk hayalini denizciliğe yönelten genç, 1916’da Bahriye Mektebi’ne kaydoldu ve 1923’te Deniz Harp Okulu’ndan güverte mühendisliği teğmeni olarak mezun oldu. Hamidiye ve Yavuz gibi tarihî gemilerde staj yaptıktan sonra 1933’te Deniz Harp Akademisi’ni de tamamlayarak kurmay subayı unvanını taşıdı; aynı yıl Atatürk, ona “Korutürk” soyadını verdi.

Subaylık dönemi boyunca bir dizi deniz ataşeliği ve dış ilişkiler görevinde bulunarak farklı deneyimler edindi. 1934’te Genelkurmay XI. Şube’ye katıldı, ardından Roma ve Berlin’deki büyükelçiliklerde deniz ataşeliği yaptı ve Montreux Boğazlar Konferansı’nda Türk heyetinin deniz müşaviri olarak yer aldı. 1950’li yıllarda tuğamiral, 1953’te tümamiral, 1956’da koramiral ve 1958’de oramirallik rütbelerini elde ederek İstanbul Deniz Komutanlığı, Harp Filosu Komutanlığı ve Boğazlar‑Marmara Deniz Kolordusu gibi kritik mevkilere atandı; 1959’da ise Türk Deniz Kuvvetleri Komutanı olarak hizmet verdi.

1960 darbesinin ardından kısa bir süre Dışişleri Bakanlığı’na getirilen Korutürk, 27 Haziran 1960’da Moskova büyükelçisi olarak görevine başladı ve 1964’e kadar bu görevi sürdürdü. 1965’te büyükelçilikten istifa ederek dış hizmetten emekli oldu. Beş yıl sonra, 1968’de Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay tarafından Cumhuriyet Senatosu’na kontenjan senatörü olarak davet edildi ve 1973’e kadar senato çalışmalarına devam etti.

1973 yılı itibarıyla Cevdet Sunay’ın cumhurbaşkanlığı dönemi sona erdi ve 6 Nisan’da Türkiye’nin 6’ncı cumhurbaşkanı olarak seçildi. Başkanlık süresi boyunca sağ‑sol çatışmalarının ve koalisyon problemlerinin gölgesinde ülkeyi yönetmeye çalıştı. 12 Ekim 1987’de İstanbul’da hayata veda etti.

WEB_G_KAYNAK: https://tr.wikipedia.org/wiki/Fahri_Korut%C3%BCrk