İbn-i Cübeyr

Endülüslü şair

Tam adı; Ebul'l Hüseyn Muhammed İbni Ahmed İbni Cübeyr El-Kinani. Orta Çağ Endülüs asıllı şair ve yazar olarak ün yapmıştır, 539 yahut 540/1144 veya 1145 yılında İspanya'nın Valensiya veya Hatib şehrinde dünyaya geldi. Eldeki kaynaklara göre 740 yılında İspanya'ya gelen arap kabilelerinden birine mensuptu. Babasının kültürlü ve üst düzey bir devlet memuru olduğu, kendisinin de bir süre Muvahhidler'den bir emirin sekreterliği ile Granada valisinin nezdinde kâtiplik yaptığı bilinmektedir.

Ebu’l‑Hüseyin Muhammed İbn Ahmed İbn Cübeyr el‑Kinâni, 1145 yılında Endülüs’ün Valencia ya da Hatib şehirlerinden birinde dünyaya geldi. Kökeni, 8. yüzyılın ortalarında İspanya’ya göç eden Arap kabilelerinden birine dayanır; babası da o dönemde yüksek bir devlet görevlisi olarak tanınan bir isimdi. Gençlik yıllarında Muvahhidilerden birinin sekreterine yardım etmiş ve Granada valisinin yanındaki kâtiplik görevini yürütmüştür.

1 Şubat 1183 tarihinde Granada’dan hac yolculuğuna çıkan Cübeyr, önce Ceuta ve İskenderiye, ardından Kahire üzerinden Nil’in kuzeyindeki Kus’a ulaştı. Çöl yolculuğunu Ayzab, Kızıldeniz ve Cidde üzerinden Mekke’ye tamamlayarak burada sekiz ay konakladı. Daha sonra Medine’ye geçip bir süre orada kaldı, bir kervana katılarak Bağdat, Musul ve kuzey Suriye’yi dolaştı; Halep üzerinden şehre varınca iki ay içinde Kudüs Krallığına yöneldi. Tyre’den (Sur) bir Ceneviz gemisiyle Akka’ya geçti, 1184 yılında zor şartlar altında Messina’ya vardı ve hava koşulları nedeniyle bir süre orada kalmak zorunda kaldı. 25 Nisan 1185’te Granada’ya geri dönerken yanına doktor Ebû Cafer Ahmet el‑Kuday eşlik etmişti.

İbn‑i Cübeyr, 1189‑1191 yılları arasında ikinci bir hac seferi düzenlemiş, ancak bu yolculuğun detayları tarihçiler tarafından yeterince kayda geçmemiştir. Son ve üçüncü yolculuğu ise 1217 yılında gerçekleşmiş; bu seferde İskenderiye’ye ulaşmış ve orada vefat etmiştir. Endülüs’tan Kutsal Topraklara yaptığı seyahatleri “Endülüs’ten Kutsal Topraklara” adlı seyahatnamesiyle nesillere aktarmıştır.

WEB_G_KAYNAK: https://tr.wikipedia.org/wiki/%C4%B0bn-i_C%C3%BCbeyr